«

»

هومیوپاتی

 

 

هوميوپاتی ( Homeopathy )    

 

 

 

1.هومیوپاتی چیست؟

 

هومیوپاتی از شاخه های طب مکمل یا طب جایگزین است. درحال حاضر در ایران چهار شاخه از طب مکمل دارای موقعیت قانونی است؛ طب سنتی ایران، طب سوزنی، هومیوپاتی و کایروپراکتیس. این روشها به عنوان روشهای درمانی شناخته شده در ایران قابل استفاده اند. از طرفی هومیوپاتی یکی از رشته های طب کل نگر نیز است. البته همه رشته های طب مکمل مبتنی بر شیوه کل نگر نیستند ولی هومیوپاتی هم یکی از رشته های طب جایگزین و مکمل است و هم مبتنی بر نگرش کل نگر می باشد. نکته دوم این که هومیوپاتی یک شیوه دارو درمانی است. امروزه بیش از چهارهزار داروی هومیوپاتی دردسترس پزشکان هومیوپات است. این داروها همگی منشأ طبیعی دارند. یعنی داروهای هومیوپاتی طبق شیوه های خاصی از گیاهان، مواد معدنی، بعضی از جانوران، بعضی از بافتهای بدن و منابع متنوع دیگر استخراج می شوند. برای درمان به شیوه هومیوپاتی، بعد از اینکه پزشک شرح حال کاملی از بیمار گرفت(مشتمل بر علائم جسمی، عمومی و ذهنی) داروئی انتخاب می شود که متناسب و سازگار از بیمار گرفت(مشتمل بر علائم جسمی، عمومی و ذهنی) دارونی انتخاب می شود که متناسب و سازگار با ارگانیسم فرد بیمار است. به عبارت دیگر این دارو، فرد را به شکل موضعی درمان نمی کند؛ بلکه هدف، بازگرداندن تعادل کلی دینامیک به سیستم است و البته عوارض وعلایم موضعی نیز برطرف شده، و فرد درمان می شود. اگر از بحث هومیوپاتی خارج شویم و نگاهی کلی به طب داشته باشیم، باید گفت که عمدتاً دو نوع نگرش از زمان بقراط تاکنون بر پزشکی حاکم بوده است؛ یکی نگرش کل نگر و دیگری، نگرش جزء نگر. درهر دوره از تاریخ پزشکی، یکی از این دو نگرش غالب بوده اند. در نگرش کل نگر، هدف این نیست که شناخت از طریق اجزاء حاصل شود، بلکه بررسی پدیدارشناختی روی کلیت سیستم، (مثلاً چگونگی پاسخ دهی در مقابل یک محرک) باعث شناسائی سیستم می شود. در پزشکی بهترین مثال برای این نوع نگرش، عبارت است از پزشکی مولکولی، به عنوان یک نگرش جزء نگر؛ و پزشکی مبتنی بر شواهد به عنوان یک نگرش کل نگر. در واقع پزشکی هومیوپاتی دیدگاهی کاملاً گل نگر دارد و تأکید اصلی اش برروی نگاه پدیدار شناسانه، از انسان است.

 

2-هومیوپاتی در کلمه به چه معناست؟       

درلاتین«هومیو» به معنای مشابه و «پاتی» به معنای بیماری است. پس هومیوپاتی به معنی مشابه بیماری است.

3-مؤسس و کاشف این رشته کیست؟                  کلینیک طب سنتی      

در مورد این که پایه های این دانش چه زمانی پی ریزی شده است، باید گفت که اساس این نگارش، بسیار قدیمی است و به زمان بقراط برمی گردد. یکی از جمله های معروف بقراط موید این مطلب است. بقراط می گوید:«مشابه، مشابه را درمان می کند». بعد از بقراط نیز افراد دیگری در گسترش این نظر کوشیده اند. یکی از این افراد پاراسلوس پزشک و شیمیدان اروپایی بوده که حدود 500 سال قبل زندگی میکرده است. هومیوپاتی به شکل امروزیش حاصل فعالیت ساموئل هانمان پزشک، شیمی دان و داروساز آلمانی است، که از پزشکان بنام دوره خود بوده است. وی محقق مشهوری در زمان خود(حدود 200 سال پیش) بوده است، که به دنبال یک اتفاق درسال 1791، به موضوع علاقمند می شود و آزمایشات تجربی گسترده ای را شروع می کند. در سال 1796 میلادی، اولین مقاله در زمینه هومیوپاتی توسط وی منتشر می شود. از آن به بعد هومیوپاتی سریعاً گسترش می یابد.

4-از چه زمانی رشته هومیوپاتی به عنوان یکی از رشته های درمانی در دنیا بکار گرفته شده است؟ و اوج و فرود این رشته به چه صورت و به چه دلایلی بوده است؟

از اوایل قرن بیستم به دنبال پیشرفتهای پزشکی رایج و بعداز آن، کشف آنتی بیوتیک، هومیوپاتی وارد دوره کمون خود شد. و توجهات،کاملاً به سمت طب رایج معطوف شد؛ چرا که موقعی تصور می شدبا کشف آنتی بیوتیکها بسیاری از بیماری ها از جامعه بشری رخت بربندد. تقریباً از سال 1980 میلادی به بعد، در شرایطی که بعضی از بیماری های عفونی شروع به افزایش مجدد می کردند و بسیاری از بیماریهای مزمن نیز رو به افزایش بود و ناتوانی طب رایج به تنهایی در کنترل و درمان این بیماریهای مزمن آشکار بود، توجه کلی در دنیا به طب مکمل و هومیوپاتی جلب شد. در واقع زایش مجدد هومیوپاتی دردنیا از سال 1980 به بعد صورت گرفت و بخصوص ظرف ده سال اخیر، رشد دانش هومیوپاتی چشم گیر بوده است. از سال 80 به بعد، هومیوپاتی در دنیا چشم گیری داشته است. از دهه 90 میلادی هومیوپاتی به کتابهای رایج پزشکی هم وارد شد. اوایل، بسیار کوتاه و مختصر. ولی به تدریج تعداد صفحاتی که به هومیوپاتی اختصاص یافت افزایش پیدا کرد. در حال حاضر در کتاب طب داخلی هاریسون، که یکی از کتابهای مرجع دانشکده های پزشکی دنیاست، فصلی راجع به طب مکمل وجود دارد که قسمتی از آن به هومیوپاتی اختصاص دارد. کتاب کارنت 2002 تعدادی از صفحاتش را به هومیوپاتی اختصاص داده است. از طرفی سازمان جهانی بهداشت به کشورها توصیه می کند که طب کل نگر وجایگزین را برای عموم، قابل دسترس کنند و برگسترش استفاده از این طب تأکید دارد. در حال حاضر، درسازمان جهانی بهداشت، بخشی به نام TM/CAM دارد که در همین راستا فعال است. طبق اعلام سازمان جهانی بهداشت، پس از طب رایج، هومیوپاتی، دومین سیستم پزشکی مورد استفاده دردنیاست و سالانه بیش از یک میلیارد دلار برای استفاده از این شیوه درمانی، در دنیا خرج می شود. با توجه به مبلغ ذکر شده و ارزان بودن هومیوپاتی، میتوان گسترش استفاده از آن را دریافت. امروزه 20 تا 30 درصد پزشکان فرانسوی، از هومیوپاتی برای درمان بیمارانشان استفاده می کنند. پنج بیمارستان هومیوپاتی، در شبکه بهداشت و درمان کشور انگلستان فعال هستند و بیش از 30 درصد پزشکان عمومی این کشور از هومیوپاتی استفاده می کنند. درآمریکا بیش از 5 هزار وپانصد نفر به روش هومیوپاتی طبابت می کنند، و 5/2 میلیون آمریکایی از داروهای هومیوپاتی استفاده می کنند. سازمان جهانی بهداشت با انتشار بولتنی، وضعیت طب مکمل را در 180 کشور دنیا مورد بررسی قرار داده است. در این بولتن، آمار استفاده از هومیوپاتی، گسترش آن، بیمه پزشکان هومیوپات و دیگر اطلاعات، به طور کامل درج شده است. همانطور که میدانید، در آمریکا هر داروئی که بخواهد وارد بازار و عرضه شود، باید از سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) مجوز دریافت کند. این سازمان معیارهای سختی برای اعطای موجز دارد. داروهای هومیوپاتی نیز از این قاعده مستثنی نیستند. فارماکوپه هومیوپاتی آمریکا (HPUS) از سال 1938در قانون سازمان غذا و دارو گنجانده شده و طبق این فارماکوپه، داروهای هومیوپاتی به عنوان دارو به فروش می رسند و نه به عنوان افزودنی های غذایی یا ویتامین در آمریکا سه هیئت آمریکایی هومیوتراپوکتیز، مجمع هومیوپاتی پزشکان ناتروپات و CHC بر فعالیت هومیوپات ها نظارت می کنند. کشورهای فرانسه، آلمان، ایتالیا، انگلیس، کانادا، آرژانتین، استرالیا، نیوزیلند، ژاپن و کشورهای اسکاندیناوی در استفاده از شیوه های درمانی هومیوپاتی پیشرو هستند. طی پنج سال گذشته نیز، هومیوپاتی در کشور امارات متحده عربی هم قانونمند شده و از رشد خوبی برخوردار بوده است.

5-آیا فلسفه هومیوپاتی برمبنای اخلاق یا عرفان است و یااز اصول علمی و تجربی بهره گرفته است؟

خط مشی اصلی هومیوپاتی «مشابه، مشابه را درمان می کند» است و این موضوعی است که با آزمایشات و مشاهدات بنیانگذار هومیوپاتی ودیگر بزرگان هومیوپاتی ثابت شده و بکار گرفته شده است. توجه داشته باشید که آزمایشات، مشاهدات و نتایج بدست آمده از این دو، تمام این علم را تشکیل داده اند البته نمی توان این حقیقت را نفی کرد که وجود اخلاق و قوانین آن در زندگانی درونی یک انسان و روشن بینی و شناخت او از خودش سهم بسیار عظیمی در بیمار نشدن و سلامتی او دارد.

6-سلامتی و بیماری از دیدگاه هومیوپاتی چگونه تعریف می شود؟ هومیوپاتی

اجازه بدهید ابتدا نگاهی داشته باشیم به طب رایج فرض کنید بیماری، با شکایت زخم اثنی عشر به کلینیک گوارش مراجعه کند. متخصص گوارش داروهای لازم را برای او تجویز می کند. اگر بیمار، همزمان از اگزما هم شکایت کند، به متخصص پوست ارجاع داده می شود. درواقع در طب رایج بدن را به ارگانهای مختلف تقسیم می کنیم و هر متخصص از دیدگاه خاصی، بیمار را بررسی می کند. مثال بالا بیانگر طرز نگاه طب جزء نگر است. لازم به ذکر است که پزشکی مبتنی بر شواهد که امروزه راه خود را به طب رایج باز کرده، نگاه جزء نگر را به یک نگاه کل نگر تبدیل کرده است. در پزشکی هومیوپاتی، این ارگانیسم بیولوژیک را به ارگان های منفرد تقسیم نمی کنیم. دیدگاه هومیوپاتی این است، که این ارگانیسم که شامل اعضای مرتبط با هم است، دچار اختلالی شده و اگر این اختلال مرکزی را برطرف کنیم، علائم در ارگان های مختلف هم برطرف می شوند. این همان دید کل نگر است که راجع به آن صحبت شد. پزشک باید کلیه علائم، شامل علائم گوارشی و پوستی را در نظر بگیرد و براساس این کلیت، دارو تجویز کند.

7-طرز معاینه و ویزیت بیماران چه تفاوتی با پزشکی رایج دارد؟

هومیوپات با کل فرد بیمار مواجه می شود. هومیوپات از تمام علائم بیمارش پرس و جو می کند و توضیح دقیق بیماری برعهده فرد بیمار خواهد بود. حتی طرز سخن گفتن، راه رفتن، نگاه کردن بیمار تمایلات و بیزاری ها و شرحی که از احساسات وارتباطات و زندگی خودش می دهد برای یک هومیوپات اهمیت اساسی دارد. در ضمن هومیوپات در ویزیت بیمارش ممکن است از معاینات ومشاهدات فیزیکی، همینطور آزمایشات پاراکلینیک و یا رادیولوژی استفاده نماید. در پزشکی رایج معمولاً بیمار فقط از ناراحتی و پاتولوژی بخصوصی صحبت می کند. مثلاً از مشکل معده وگوارش که بدلیلل آن به متخصص گوارش مراجعه کرده و از مشکلات عصبی و یا روانی که بدلیلآن به متخصص روانپزشک و یا مغز و اعصاب مراجعه کرده است. اگر مشکلی از بیمار مربوط به حوزه تخصصی پزشک معالجش نباشد او را به متخصص دیگری ارجاع خواهد داد. در صورتیکه چنین تقسیم بندی هایی در حوزه هومیوپاتی وجود ندارد. البته این به معنای عدم ارجاع بیماران به متخصصان در شرایط خاص نیست.

8-هومیوپات برای معاینه و ویزیت بیمارانش از چه ابزاری استفاده می کند؟

علائم بیمار، البته علائم بیمار در حیطه بسیار گسترده ای مورد نظر قرار می گیرند. جمع آوری علائم بیمار از زمانی که وارد مطب می شود شروع می گردد. رفتار بیمار، حرکات چهره بیمار ونوع برخوردش، برای هومیوپات مهم است. این که نوع کیفیت درد بیمار چیست و درد کدام قسمت بدن را درگیر کرده است، مهم است. بیماری که از سردرد فشاری شکایت می کند، تجویزی متفاوت از بیماری که سردرد ضربان دار رنج می برد، خواهد داشت. یا حتی بیماری که زانوی راستش درد می کند،ممکن است تجویز متفاوتی از بیماری که از درد زانوی چپش شکایت می کند، دریافت کند. بنابراین، کلیه شاخص های ابژکتیو و سوبژکتیو فرد، هومیوپات را به تشخیص می رساند. تمایلات غذایی فرد، الگوی خوابیدنش، این که از چه چیزهایی میترسد یا چه چیزهایی مضطربش می کند، علائمی هستند که هومیوپات را در رسیدن به تشخیص، یاری می دهند. در نهایت، هومیوپات پس از جمع آوری این داده ها، به تجریه و تحلیل آنها می پردازد. البته، معاینات بالینی هم جای خود را دارد، و یکی از روشهای جمع آوری اطلاعات محسوب می شود.

9-آیا برای یک هومیوپات نیاز است که از علوم پایه پزشکی آگاه و مطلع باشد؟

بله، هومیوپات برای معاینه و بررسی کامل بیمارش لازم است که ازعلوم فیزیولوژی، آناتومی ومعاینات فیزیکی بخوبی آگاه باشد. همینطور با توجه به روزگار امروز هومیوپات لازم است که کاملاً نتایج آزمایشات شیمیایی ونتایج رادیولوژی و همینطور عوارض جانبی داروهای پزشکی رایج را بداند.

10-در هومیوپاتی نیروی حیاتی هر فرد مبنای درمان خواهد بود. نیروی حیاتی یعنی چه؟

هومیوپاتی معتقد است که آنچه که بدن ما را هماهنگ ساخته واز آن دفاع می نماید در واقع نیرو و یا خاصیت خود حیات است که نیروی حیاتی (Vital Force) نامیده می شود. تنها هنگامی که نیروی حیاتی دچار اختلال شود ما بیمار می شویم. از هر ده نفری که زیر باران خیس می شوند تنها یک نفر ممکن است دچار ذات الریه شود. باکتری تنها زمانی می تواند در ما اثرکند که نیروی حیاتی ما دچار اختلال شده باشد. بیماری واقعی اختلال در نیروی حیاتی است واین همان چیزی است که خروج از حالت سلامتی گفته می شود.

11-آیا هومیوپاتی از دارو استفاده می کند؟

بله، هومیوپاتی برای بازگرداندن سلامتی از داروهایی که به روشهای ویژه تهیه و تولید شده اند استفاده می کند.

12-چرا هومیوپات در هر زمان برای درمان بیمارش تنهاا زیک نو استفاده می کند؟

هومیوپاتی به درمان بیمار از راه متعادل کردن نیروی حیاتی معتقد است. هر بیمار یک فرد است که با مختل شدن نیروی حیاتی اش دچار یک سری علائم شده است. در واقع اگر بیماری هزار علامت هم داشته باشد، فقط یک نیروی حیاتی دارد؛ چون فقط یک فرد است و این نیروی حیاتی اوست که مختل شده است. هومیوپات ازتبحر و هنرش در مشاهده معدود علایم بیمار، برای یافتن فقط یک دارو استفاده می کند. استفاده همزمان از داروهای مختلف باعث بهم ریختن تصویر بیماری فرد خواهد شد و درمان بدرستی پیش نخواهد رفت.

13-داروهای هومیوپاتی از چه منابعی تهیه می شود؟

از منابع گیاهی، معدنی، جانوری، ترشحات و بافتهای بیمار(نسودها)، بافتهای سالم(سارکودها) و میدانهای فیزیکی

14-آیا داروهای هومیوپاتی عوارض جانبی دارند؟    نصر طب

خیر. البته مواردی در این رابطه وجوددارند: 1-اشتباه درانتخاب صحیح دارو که باعث تولید یکسری علایم جدید در فرد بیمار خواهد شد که حتی در این مورد علایم ایجاد شده خودبخود برطرف خواهند شد، ولی اگر علایم آزاردهنده باشند، هومیوپات می تواند دارو را خنثی کند. 2-زیاد بودن دوز یا پوتنسی؛ که اگر بیش از حد لزوم برای بیمار باشد فرد دچار تشدید در همان علامتهایش خواهد شد. (لازم به ذکر است که در بعضی از افراد درمانهای هومیوپاتی تشدید علایم رخ می دهد که نشانه انتخاب صحیح داروست و تشدید علایمش نیز بزودی برطرف خواهد شد.)

15-آیا تأثیر داروهای هومیوپاتی برافراد جنبه تلقینی دارند؟

بررسی های دقیق علمی حاکی از این حقیقت بوده اند که اثرات داروهای هومیوپاتی اختلاف فاحشی با دارونما نشان می دهند. لازم به ذکر است که داروهای هومیوپاتی در درمان بیماریهای حیوانات و گیاه پزشکی کاربرد دارد.

16-داروهای هومیوپاتی به چه روشهایی تجویز می شوند؟

داروهای هومیوپاتی دراکثریت موارد بصورت خوراکی تجویز می شود. در بیمارانی که نسبت به داروها حساسیت زیاد دارند، (بسته به تشخیص هومیوپات) میتوان از روش بویایی برای بیمار استفاده کرد.(روش تهیه دارو بصورت بویایی با روش تهیه آن به صورت خوراکی تفاوت دارد.)

17-آیا مصرف داروهای هومیوپاتی باید در زمانهای خاصی از شبانه روز باشد؟

دربعضی شرایط بله. طی آزمایشات که از داروها برروی افراد ثبت شده است، در زمانهای خاصی از شبانه روز بیمار دچار بدی حال عمومی وتشدید درعلایمش خواهد شد. اگر در این زمانها از دارواستفاده کند بدلیل مشابهتی که دارو با بیماری دارد، حال فرد بدتر خواهد شد. هومیوپات برهمین اساس به بیمارش توصیه می کند که درچه ساعاتی از مصرف دارو خودداری کند.

18-آیا داروهای هومیوپاتی برموجودات زنده آزمایش شده است؟

بله، یکی از مفاهیم بنیادین هومیوپاتی، آزمون دارویی (proving) است. آزمون دارویی پروسه ای است که در طی آن دارو برروی افرادی که از حداکثر سلامتی برخورارند آزمایش شده وعلایم بدست آمده در رپرتوری بطور دقیق وکامل ثبت می شود. لازم به ذکر است که آزمون دارویی برای افراد آزمون شونده هیچگونه خطری ندارد. در واقع این پروسه باعث می شود که بدانیم دارو در افراد سالم چه علایمی را تولید می کند و تمام ویژگیهای یک دارو به طور کامل معرفی خواهد شد.

19-چراگفته می شود که در هومیوپاتی هیچ بیماری خاصی داروی خاصی ندارد؟

در پزشکی رایج برای گروهی اختلالات و مشکلات که شباهتهایی با یکدیگر دارند و یا خاستگاههایی مشابه دارند، نامگذاری انجام شده و برای هرکدام از بیماریها و اختلالات دارو یا داروهایی پیشنهاد شده است. هومیوپات با توجه به تمامیت علایم بیمارش داروی مورد نظرش را می یابد هومیوپاتی باعلائم خاص بیمارش مواجه است نه با بیماری خاص بیمارش.

20-اینکه گفته می شود در هومیوپاتی مبنای درمان مشابهت تصاویر دارویی با بیماری است، یعنی چه؟

هومیوپات علایم بیمارش را ثبت می کند و با این کار تصویری از بیماری بدست می آورد. درکتاب متریا مدیکا نیز تمام علایم یک دارو شرح داده شده است. پس تصویری از دارو نیز وجود دارد. با توجه به اینکه درمان هومیوپاتی براساس مشابهت است، هومیوپات دارویی را جستجو میکند که با تمام علایم بیمارش مشابهت داشته و آنها را پوشش دهد.

21-دینامیزاسیون دارو یعنی چه؟

تواندار کردن، دینامیزاسیون یا potentization یک روش مکانیکی است که توسط آن نیروی دینامیک وتوان نهفته داروها به ظهور می رسد. این فرآیند با تبدیل قدرت بالقوه داروها به نیروهای دینامیکی (که از طریق روند ضربه زدن ورقیق کردن انجام می پذیرد) انجام می شود.

22-قدرت اثر دارو بیشتر به دوز بستگی دارد یا به دینامیزاسیون؟

قدرت اثر دارو به دوز و دینامیزاسیون هر دو وابسته است. تنظیم این دو بستگی مستقیم به نظر هومیوپات دارد که با توجه به حساسیت بیمارش کدامیک را بیشتر و یا کمتر تجویز کند.

23-چرا درهومیوپاتی داروها را تا حد بسیار زیاد رقیق می کنند؟

از اهداف دکتر سامویل هانمن این بود که درمانش بدون هیچ عارضه و مشکلی برای بیمارانش باشد به همین دلیل از رقیق کردن دارو به میزان زیاد استفاده کرد تا سمیت و عوارض را کاهش دهد. وی با نهایت تعجب مشاهده کرد که رقیق کردن بشرطی که همراه با دینامیزاسیون باشد، باعث افزایش تحریکی اثر داروها می شود.

24-نحوه صحیح انتخاب دوز و پوتنسی چگونه است؟

برای تنظیم دوز و پوتنس باید به حساسیت و استعداد ابتلای بیمار توجه اساسی شود. بطور کل می توان گفت که افرادی که حساسیت کمتری دارند به مقدار بیشتری از داروی محلول، توان بالاتر، و نیز تکرار بیشتر نیاز دارند. در مورد افراد حساس تمام اینها کاهش خواهد یافت.

25-آیا داروهای هومیوپاتی را می توان در زمان بارداری استفاده کرد؟

بلی. داروهای هومیوپاتی موارد مصرف خوبی در زمان بارداری دارند از جمله ویارهای حاملگی، تهدید به سقط، مسمومیتهای حاملگی و… به غیر از این در صورت نیاز مادر به درمان هومیوپاتی از داروی انتخابی می توان استفاده کرد وهیچکدام از داروهای هومیوپاتی منع مصرف در زمان بارداری ندارند. در ضمن بسیاری از هومیوپاتها اعتقاد دارند که دوره جنینی بهترین زمان برای شروع درمان هومیوپاتی است که باعث افزایش سطح سلامتی فرد در آینده می شود. تابحال هیچگونه اثر تراتوژنیک از مصرف داروهای هومیوپاتی در دوران بارداری مشاهده نشده است.

26-درمورد مادرانی که نوزاد شیرخوار دارند داروهای هومیوپاتی چگونه استفاده می شود؟

مادران شیرده در صورت نیاز به درمان می توانند از داروهای هومیوپاتی استفاده کنند منتهی با توجه به اینکه دارو حتماً بر نوزاد مؤثر خواهد بود وتوان دارو تنظیم می شود. در هومیوپاتی اگر نوزاد شیرخوار به دارو نیاز پیدا کند دو راه وجوددارد، دادن دارو به نوزاد به طور مستقیم دادن و یا دارو به مادر شیرده تا از طریق شیر دارو به بدن نوزاد وارد شود. از تجربیات اینطور استنباط شده است که روش دوم جهت دادن دارو به نوزاد روش بهتر و مؤثرتری است.

27-چرا هومیوپاتی در اختلالات پوستی از دارو بصورت موضعی استفاده نمیکند؟

از دیدگاه هومیوپاتی اختلالات و ضایعاتی که در پوست یک فرد وجود دارد، مربوط به صرفاً پوست او نمی شود. بلکه نیروی حیاتی این فرد از حال تعادل خارج شده واین اختلال و یا فاصله گرفتن از سلامتی در او بصورت اختلالات پوستی نمایان شده است. با توجه به اینکه هومیوپاتی سعی دارد نیروی حیاتی را به تعادل برساند، از پوست بیمار فقط بعنوان یک نشانه استفاده می کند. مورد دیگری که دراین رابطه وجود دارد این است که استفاده موضعی از دارو باعث سرکوب علامت بیماری می شود و در نتیجه هومیوپات تصویر کاملی از بیمار نخواهد داشت.

28-چرا هومیوپات به بیمارش توصیه می کند که در حین درمان هومیوپاتی از مصرف بعضی مواد غذائی خاص خودداری کند؟

بعضی از مواد غذائی مانند سبزیجات معطر، قهوه و… دارای تأثیر زیادی برنیروی حیاتی هستند که می تواند در تقابل با تأثیر داروهای هومیوپاتی باشد. به این معنی که باعث تأثیر داروها شود. هومیوپات با توجه به شناخت دارو موارد منع مصرف بعضی مواد را به بیمارش توصیه می کند.

29-آیا به غیر از یک رژیم غذایی خاص بیمار هومیوپاتی به مراقبت خاص دیگری نیز نیاز دارد؟

این فقط مواد غذایی یا داروها نیستند که برنیروی حیاتی مؤثرند. دیدن فیلم، خواندن کتابها، شنیدن موسیقی، اتفاقات روزمره زندگی و بسیار موارد دیگر بر نیروی حیاتی تأثیر دارند. این تأثیر می تواند در بعضی موارد خاص منفی و مخرب باشد و همینطور از رو به جلو رفتن درمان جلوگیری کند هنگام دادن دارو به بیمار، هومیوپات توصیه می کند که بیمارش تا آنجا که می تواند از هیجان و استرس و تحریک به دور باشد تا داروها به طور مختص و کامل بر نیروی حیاتی اثر کنند و باعث درمان شوند.

30-آیا در شرح حالی که از بیمار گرفته می شود لزومی دارد که از اعضا دیگر خانواده و یادیگر کسانی که با او زیاد در ارتباط هستند، در مورد بیمار پرسشهای بیشتری شود؟

درکودکان و یاافرادی که دچار اختلالات روانی یا گفتاری و یا دربیمارانی که درمان رو به جلو نمیرود و یا بیمار علائم بسیار کمی را بیان می کند، هومیوپات از این افراد برای کامل و دقیق تر کردن شرح حال خود استفاده می کند.

31-میزان آگاهی و با اطلاع بودن بیمار هومیوپات تا چه درصدی در میزان بهبودی و شفا یافتن او نقش خواهد داشت؟

از آنجائی که هومیوپات براساس علائم به درمان می پردازد، توضیح روشن و دقیق بیمار از علائمش بسیار به نفع درمان و بهبودی وی خواهد بود. از طرف دیگر آگاهی فرد و همچنین علاقه ای که به یافتن بهبودی خوددارد باعث می شود که توصیه های هومیوپات را کاملاً اجرا کند و در ضمن پیگیر منظم جلسات درمانی خود باشد.

32-اصولاً کدام دسته از بیماران برای درمان می توانند به هومیوپات مراجعه کنند؟

هومیوپاتی قادر است تا در طیف وسیعی از بیماریها کارائی داشته باشد. در بعضی از بیماریها بطور کاملاً جایگزین، در بعضی شرایط نقش مکمل ودر مواردی نقش تسکین ممکن است داشته باشد. در بعضی بیماریها مثل سرطانهای بسیار پیشرفته یا بیماریهای دژنراتیو دستگاه عصبی هومیوپاتی نیز ممکن است با مشکل شکست روبرو شود. چون در این بیماران دیگر نیروی حیاتی شان بسیار ضعیفتر از آن است که داروی هومیوپاتی نیز بتواند کمکی به شفای بیمار بنماید. در واقع بیمار قدرت درونی خود را از دست داده است و نیروی حیاتی به طور غیرقابل جبران دچار تضعیف و عدم تعادل شده است

33-کدام بیماران از درمانهای هومیوپاتی جواب بهتری میگیرند؟    کلینیک سنتی

بیماران بنا به دلایل و بیماریهای مختلفی، به هومیوپاتها مراجعه می کنند و این به موقعیت جغرافیایی و فرهنگی بستگی دارد. هومیوپاتهای پاکستان یا هند، به این سؤال، جواب متفاوتی نسبت به هومیوپاتهای ساکن انگلستان یا آمریکا خواهند داد. به طور کلی می توان گفت، درمان بیمارای در مرحله آخر بیماریهای مزمن، در هومیوپاتی مشکل است و از طرفی در صد توفیق درمان، در این بیماران بالا نیست. میزان پاسخ دهی یک بیماری، به فاکتورهای متعددی وابسته است، ولی گاهی اوقات بیماری که سالها از یک زخم گوارشی مزمن رنج می برد، یا فردی که سالها به میگرن شدیدی مبتلاست، به سادگی با درمان هومیوپاتی بهبود می یابد. از طرفی ممکن است، فردی که به ظاهر بیماری ساده ای دارد، درمان هومیوپاتی پیچیده تری طلب کند. در سالهای اخیر در کتب پزشکی رایج معتبر، سرفصلی تحت عنوان هومیوپاتی بازشده است. یکی از کتب به نام طب داخلی کارنت، در فصل هومیوپاتی خود، استفاده های بالینی از هومیوپاتی را به این ترتیب عنوان می کند: «بسیاری از بیماریهای مزمنی که به درمان با طب رایج، پاسخ خوبی نمی دهند، مثل آتریت ها، آلرژی ها،بیماریهای خود ایمنی، بیماریهای حادی که تهدید کننده حیات نیستند مثل عفونتهای ویروسی یا تروماهای کوچک. عفونتهای مکرر در اطفال مثل عفونت گوش میانی راجع به درمان هومیوپاتی پاسخ می دهند.» البته بیماریهایی که هومیوپاتی درآنها مؤثر است، به لیست بالا محدود نمی شوند.

34-آیا درمان هومیوپاتی دائمی وپایدار است؟

درمان هومیوپاتی میتواند دائمی باشد و این موضوع بستگی مستقیم به بیمار و شرایط زندگی او دارد. کسی که بطور دائم در شرایطی تحت تنشهای زیادی است و یا شرایط بهداشتی یا تغذیه ای سالمی ندارد، احتمالاً هیچگاه به طور کامل به سلامتی نخواهد رسید. بهرحال اگر درمان هومیوپاتی بدون این موانع رو به جلو برود درمان دائمی خواهد بود. نکته دیگر پیگیری جلسات درمانی توسط بیمار است که در هومیوپاتی بسیار ضروری است.

35-برای درمان هومیوپاتی چه مدت زمان برای درمان هر فرد صرف می شود؟

بستگی به بیمار و شرایط زندگی او این موضوع متغیر خواهد بود. گاهی یک بیمار با مصرف یک تا دو دارو تا پایان عمر بدون هیچ مشکلی و یاعارضه ای خواهد بود و گاهی لازم است که بیمار از داروهای زیادی استفاده کند تا به سطح سلامتی برسد. هردو این موارد بسته به میزان اختلال در نیروی حیاتی است که طول مدت درمان را تعیین می کند.

36-در طی درمان هومیوپاتی دیده شده که گاهی مشکلی که فرد در طی سالها قبل داشته، مجدداً بطور خفیف عود کرده است این موضوع به چه دلیل است؟

هومیوپاتی معتقد است که اختلال و مشکلی که بیمار امروز بیان میدارد از همین امروز شروع نشده است. علت وضعیت سلامت کنونی ما را باید درگذشته جست. عللی مانند زمینه خانوادگی، ارثی، بیماریهای گذشته، استرسهای عاطفی و یا فاکتورهای محیطی ممکن است عنوان شوند و از طرفی آنچه اکنون روی می دهد، برسلامتی ما درآینده تأثیر خواهد داشت. بنابراین وضعیت سلامتی امروز ما منتج از گذشته و علتی برآینده است. گاهی اوقات در طی درمان، مشکلات و بیماریهایی که بیمار در گذشته داشته است، بطور مختصر و عکس زمان وقوع برمی گردند. مانند فیلمی که به عقب برگشته باشد. زمانی که این اتفاق می افتد، ما درمی یابیم که نه تنها مشکل کنونی بیمار بلکه همه آنچه در گذشته روی داده است و سبب این وضعیت شده است نیز درمان می شوند. در واقع درمان در مسیر صحیح بوده است.

37-چرا هومیوپات از تمام علائم جسمی و روحی حتی از تمایلات و بیزاریهای بیمارش سؤال می کند؟

هومیوپات کل یک فرد را در نظر میگیرد و با سؤالات همه جانبه ای که می پرسد تمام مختصات فیزیکی، احساسی، روانی، ذهنی بیمارش را مورد بررسی قرار می دهد. پرسیدن از تمام علائم بدلیل کل نگر بودن این طب است.

38-آیا کسانی که از داروهای پزشکی رایج به میزان زیاد و زمانهای طولانی استفاده کرده اند، باز هم می توانند به هومیوپات مراجعه کنند؟

بله. این بیماران نیز می توانند به هومیوپات مراجعه کنند. ولی درمانشان مشکلتر از کسانی است که داروهای پزشکی کمتری استفاده کرده اند.(بدلیل سرکوب علائم و تحلیل رفتن نیروی حیاتی که بدلیل مصرف داروهای پزشکی روی داده است.)

39-هومیوپاتی در رابطه با صدمات و تروماهای مکانیکی چه راهکارها و نظراتی دارد؟

فردی که دچار شکستگی استخوان شده است، باید از تکنیکهای ارتوپدی استفاده کند و فردی را که دچار خونریزی از طحال شده است به جراح معرفی می شود. ولی داروهایی در هومیوپاتی وجود دارند که کمک بسیاری در بهبود حال عمومی بیماران در شرایط فوق می توانند بکنند.

40-آیا با درمانهای هومیوپاتی خصوصیات سرشتی تغییری خواهند یافت؟

خیر. خصوصیات سرشتی از قبیل رنگ مو، رنگ چشم، قد، یابعضی استعدادها و خصوصیات فطری و روحی با درمانهای هومیوپاتی تغییری نمی کند ولی اگر درهر کدام از اینها اختلالی روی داده باشد مثلاً نوجوانی که با توجه به استانداردها دچارکوتاهی قد است، به درمان هومیوپاتی جواب می گیرد. پس هرجا که خارج شدن از تعادل روی داده است درمان ما تأثیر گذار خواهد بود.

41-بسیاری از مخالفان هومیوپاتی ابراز دارند که درمانهای هومیوپاتی دائمی نیست و بیماری مجدداً برگشت دارد آیا این سخن صحت دارد؟

درمانهای هومیوپاتی در اکثر موارد دائمی هستند. اگر بیمار نسبت به درمانش علاقمند باشد و نسبت به جلسات معاینه و درمانش پیگیر باشد(این پیگیری درمانی در هومیوپاتی بسیار ضروری و واجب است) و از طرف دیگر وجود موانع درمانی مثل شرایط روحی و یا فیزیکی دشوار و طاقت فرسا از رو به جلو رفتن درمان جلوگیری مجدد نکند، درمان دائمی خواهد بود.

42-آیا هومیوپاتی در فلسفه و طرز درمان بیمارانش به مکاتب و فرقه های مختلفی تقسیم شده است؟

بلی مانند هر علم دیگری یکسری اصول مشترک در تمام مکاتب هومیوپاتی وجود دارد ولی اختلافها در شیوه بکارگیری اصول اولیه است مثلاً هومیوپاتی کلاسیک اعتقاد دارد که تنها از یک دارو جهت درمان بیمارش استفاده کند ولی هم اکنون شاخه های دیگری از هومیوپاتی وجود دارند که از روشهای چند داروئی برای درمان بیمارانش استفاده می کنند.(استفاده از چند دارو با اصول محکم هومیوپاتی در تضاد است.)

43-آیا هومیوپاتی برکودکانی که با نقایص عضوی و ذهنی متولد می شوندمؤثر است و تا چه حد؟

هومیوپاتی داعیه این موضوع را ندارد که مثلاً یک کودک با سندروم داون را به سطوح هوش و عملکرد طبیعی برساند زیرا که این یک مشکل کروموزومی است و حداقل تا به این زمان قابل درمان نبوده است اما با درمانهای هومیوپاتی دیده شده که اختلالات جسمی و رفتاری تا حدی بهبود یافته و نیز دیده شده که سطح بهره هوش نیز با درمان کمی بالاتر رفته است.

44-آیا هومیوپاتی بربیماریهای ژنتیک از قبیل هموفیلی مؤثر است و تا چه حدی؟

کسانی که به این گونه بیماریها مبتلا هستند دارای نقص ژنتیکی هستند که با درمان هومیوپاتی این نقص برطرف نمی شود. نقطه روشنی که درد درمان این دسته بیماران وجود دارد بهتر شدن حال عمومی، تخفیف عوارض ویا بهبود روحیه و توان ایشان است.

45-آیا همزمان با درمان هومیوپاتی می توان از مدیتیشن T.M یا یوگا بهره جست؟

تا حدودی می توان از این فنون، همزمان با درمان هومیوپاتی بهره جست ولی بیمار حتماً باید با پزشک هومیوپات در این مورد مشورت کند و نظر او را بکار گیرد.

46-آیا همزمان با درمان هومیوپاتی می توان از داروهای پزشکی رایج و یا درمان پزشکی رایج بهره برد؟

این کاملاً بستگی با شرایط خاص بیمار و وضعیت علائم او در هر مقطع دارد. بیمار می بایستی در مورد مصرف هر داروی دیگری؛ به استثنای شرایط اورژانس با هومیوپات خود مشورت کند.

47-آیا اصول هومیوپاتی با اصول گیاه پزشکی یکی است؟

خیر کاملاً متفاوت است، ولی براساس اصول متفاوت، ممکن است هر دو به نتایج درمانی واحد برسند مثل بابونه (chamomilla) که برای نفخ اطفال در هومیوپاتی و گیاه پزشکی هردو استفاده می شود ولی روشهای تجویز و تهیه آن در دو سیستم درمانی بسیار متفاوت است.

48-آیاهمه داروهای گیاه پزشکی درهومیوپاتی مورد استفاده قرار گرفته اند؟

خیر. برای اینکه یک دارو وارد لیست داروهای هومیوپاتی شود باید حتماً آزمون داروئی انجام شود.

49-هومیوپاتی در رابطه با بیماری ایدز چه تلاشهائی داشته است؟

پژوهشهای پراکنده ای در رابطه با این بیماری توسط هومیوپاتها انجام شده است. یک هومیوپات انگلیسی بنام پیتر چپل (Peter Chappel) در این رابطه مقالاتی دارد و پژوهشهائی انجام داده است.

50-بعضی از بیماران هومیوپاتی این سؤال را دارند که چرا بعد از مدتی داروها تأثیر اولیه را روی فرد ندارند؟

اگر بیمار هومیوپاتی در شرایط بسیار ناراحت کننده باشد از نظر جسمی(مثل کاردر معدن) و یا روحی (داشتن همسر مبتلا به اختلال روانی) اینها موانع درمانی محسوب می شود و بهبود یافتن بیمار از حد معینی جلوتر نخواهد رفت. این موانع درمانی شامل عادات و اعتیادات مثل نوشیدن الکل، سیگار کشیدن، استعمال مواد مخدر(مخصوصاً مواد مخدر زیرا که تأثیر بسیار قوی درنیروی حیاتی دارد) را شامل می شود.

51-سؤال دیگر بیماران این است که چرا بعضی مشکلات به طور موقت با دارو تشدید می شود؟

تشدید موقت علائم یکی از مواردی است که در بعضی موارد در درمان هومیوپاتی روی خواهد داد. این موضوع بدلیل شباهت دارو با پیکره بیماری است که در برخورد دارو با بیماری موجب تشدید علامتهای فرد می شود. در کل هرجا که تشدیدعلائم بیمار روی می دهد هومیوپات متوجه می شود که انتخاب دارویش صحیح بوده و از این تشدید برای تعیین حساسیت بیمار و تعیین توان و دوز در مراحل بعدی تجویز استفاده می کند.

52-هومیوپاتی در ایران تا چه حد شناخته شده است؟

هومیوپاتی به طور گسترده در حدود ده سال است که به جامعه ایرانی وارد شده است و در همین مدت با توجه به تمام مخالفتهایی که از سوی بعضی افراد که نسبت به این گونه از طب شناخت کافی نداشته اند، ابراز شده است و انرژی بسیار زیادی که از هومیوپاتی رو به رشد گرفته است و در ضمن با توجه به کم بودن امکانات جهت اطلاع رسانی و یا تبلیغ و شناسائی این علم، میتوان گفت که هومیوپاتی از وجهه خوبی در میان مردم برخوردار شده است و هم اکنون گروه قابل ملاحظه ای از مردم جهت درمان به هومیوپات مراجعه می کنند.

53-آیا رسانه های جمعی از قبیل رادیو و تلویزیون .. با هومیوپاتها همکاری دارند؟

در این ده سال همکاریها پراکنده ای وجود داشته است. ولی متأسفانه هنوز ارتباط خیلی منسجم و فعالی وجود ندارد.

54-آیا این رشته در کشور ما رسمی و قانونی شناخته شده است؟

از سال 74 طبق مصوبه شورای عالی ارزش یابی وزارت بهداشت، هومیوپاتی به عنوان یک رشته درمانی مجاز شناخته شد. در سال 1377 طبق دستورالعمل وزیر بهداشت تأکیدشد، مدرک پزشکانی که دوره دوساله را دریک مرکز معتبر آموزشی طی کرده اند، ارزش یابی شود و به عنوان پزشک هومیوپات فعالیت کنند. از آن زمان به بعد مراحل تشکیل انجمن شروع شد و در سال 80 انجمن به طور رسمی شکل گرفت. انجمن هومیوپاتی به عنوان یک انجمن صنفی و با تائید وزارت بهداشت آغاز به کار کرد. در حال حاضر بیش از سه سال است که فعالیت می کند. تعداد اعضای رسمی آن بیش از 110 نفر و شامل پزشکان عمومی و متخصص است. دندان پزشکان، داروسازان، دام پزشکان و پیراپزشکان از اعضای افتخاری انجمن هستند. خوشبختانه انجمن فعالیتهای برون مرزی خوبی داشته است. اکثر سازمانهای دنیا انجمن هومیوپاتی ایران را می شناسند. در این میان بد نیست به جامعه بین المللی پزشکان هومیوپات LMHI اشاره کنیم که به عنوان یک سازمان جهانی مورد توجه و تائید سازمان جهانی بهداشت است. سال گذشته انجمن هومیوپاتی ایران به عضویت جامعه بین المللی پزشکان درآمد و در حال حاضر عضو رسمی این سازمان است. از اهداف انجمن ساماندهی و ارگانیزه کردن هومیوپاتی در ایران است. انجمن، نشست های متعددی با ارگانها و نهادهای دولتی داشته تا بتواند به عنوان یک مشاور، در جهت ساماندهی هرچه بیشتر هومیوپاتی در کشور فعال باشد.

55-آیا پزشکان هومیوپات با پزشکان رایج تبادل نظر و بحث داشته اند و به چه صورت بوده است؟

بحث با پزشکان به صورت فردی و گروهی و همینطور در جلسات و مناظرات تلویزیونی و در یکسری سمینارها و کنگره ها بوده است و مقالاتی داده شده است.

56-آیا برای اینکه این رشته بصورت رسمی در دانشگاهها تدریس شود اقداماتی صورت گرفته است؟

بلی. هم اکنون در بعضی از دانشگاهها از جمله دانشگاه آزادتهران، دانشگاه شهیدبهشتی و دانشگاه تهران آموزش این رشته صورت می گیرد.

57-نظر هومیوپاتی خارج از کشور در رابطه با هومیوپاتها و هومیوپاتی ایران چیست؟

هم اکنون در خارج از کشور، هومیوپاتی ایران از جایگاه و اعتبار خوبی برخوردار است بسیاری از مراکز تدریس این رشته و گروهی از هومیوپاتهای ورزیده دنیا از جمله جرج ویتولکاس، شیلا کریسی، استیفن گوردون، و… از علاقمندان هومیوپاتی ایران هستند. انجمن هومیوپاتی ایران عضو جامعه بین المللی پزشکان هومیوپات است و ارتباط خوبی با شورایعالی هومیوپاتی کلاسیک اروپا دارد.

58-طول زمان تحصیل هومیوپاتی چقدر است؟

طول زمان تحصیل برای پزشکان در ایران از سوی وزارت بهداشت و آموزش حداقل دو سال تعیین شده است.

59-شرایط اشتغال بکار هومیوپاتی به چه صورت است؟

ازنظر قوانین ایران فقط پزشک حق دارد که به طبابت مشغول شود. پزشک حق داردکه برای درمان بیمارش از راههای دیگری بغیر از علم پزشکی رایج در صورت صلاحدید خودش استفاده نماید در نتیجه یک پزشک عمومی و یا متخصص در صورتیکه به هومیوپاتی آگاه باشد می تواند برای درمان از روش هومیوپاتی استفاده کند.

60-آیا هومیوپای می تواند به تنهایی یک شیوه درمانی باشد؟

بلی. در شرایطی هومیوپاتی می تواند، به تنهایی یک شیوه درمانی باشد و منظور، درمانی کاملاً شفابخش است و نه تنها تسکینی. البته همیشه بایدتوجه کرد که همیشه این طور نیست. هومیوپاتی در شرایطی هم، می تواند نقش درمانی کمکی را داشته باشد. مثلاً در مورد بیماری، که مشکل کم خونی فقر آهن را دارد، درمان هومیوپاتی هیچ وقت قادر نیست که سریعاً ذخایر آهن بدن بیمار را پرکند. در این مورد، بیمار باید قرص آهن مصرف کند و البته در کنار آن، می توان به توسط هومیوپاتی باعث شد، که جذب آهن متعادل شود یا زمینه های ارگانیک بروز بیماری برطرف شود. بنابراین هومیوپاتی گاهی می تواند به تنهایی یک شیوه درمانی جایگزین باشد و در شرایطی هم می تواند یک شیوه درمانی مکمل باشد. در بعضی شرایط هم هومیوپاتی می تواند به عنوان یک روش تسکینی در بیماران غیرقابل درمان، بکارگرفته شود. در حقیقت، بهتر است در پاسخ به سؤال شما بگوییم، بستگی به وضع بیمار، شرایط بیمار، دانش ما از وضعیت بیماری، و همین طور زمان لازم برای برطرف ساختن بیماری دارد. لازم به ذکر است که هومیوپاتی یک شیوه دارو درمانی است و به هرحال در هیچ سیستم دارو درمانی نیاز به جراحی برطرف نمی شود. به طور مثال فردی که پس از یک سانحه رانندگی دچار شکستگی اندام و پارگی عروق شده است، قطعاً به اقدامات معمول جراحی نیازمند است. هرچند که استفاده از داروهای هومیوپاتی، می تواند در کاهش خونریزی و تسریع بهبودی، پس از عمل جراحی مؤثر باشد.

منبع:دکتر اردوان شهردار